Opistognathus rosenblatti zasiedla piaszczyste obszary pokryte rumoszem w koloniach liczących do 100 ryb, z osobnikami oddalonymi od siebie o około metr. Żywi się bezkręgowcami bentosowymi i planktonowymi, wypadając z nory, by chwycić pokarm. Każda ryba zakrywa wejście do swojej nory o zmierzchu i usuwa przykrycie każdego ranka.
Szczękaczowate ogólnie występują w tropikalnym Atlantyku, regionie indopacyficznym, Zatoce Kalifornijskiej oraz wzdłuż pacyficznego wybrzeża Ameryki Środkowej od Meksyku do Panamy. Zasiedlają głównie piasek i rumosz w płytkich wodach, zwykle na głębokościach mniejszych niż 30 metrów. Ich pionowe nory wymagają podłoża o głębokości co najmniej 10 cm, najlepiej większej, z kamieniami, fragmentami koralowców, muszlami lub podobnym materiałem do wzmacniania ścian. Sam drobny piasek jest na ogół nieodpowiedni. Poza tym utrzymanie Opistognathus rosenblatti opisywane jest jako podobne do utrzymania Opistognathus aurifrons. Optymalne warunki w akwarium wymagają chłodzenia; ryba ta nie toleruje temperatur 25–26 stopni przez dłuższy czas. Jest rzadko importowana.
Samice i samce, które nie odbywają zalotów, mają pomarańczowobrązową głowę i ciemnobrązowe do czarniawego ciało pokryte stosunkowo dużymi niebieskimi plamami. Samce podczas zalotów są białe z przodu i czarniawe w tylnej połowie, z dużą brązową plamą na przedniej części płetwy grzbietowej. Wnętrze pyska nie ma wyrazistego ubarwienia. Małe osobniki młodociane są żółte z niebieskimi plamami.
Występowanie: Zatoka Kalifornijska / Kalifornia Dolna, Meksyk (wschodni Pacyfik), Revillagigedo
W akwariach utrzymuje się różne szczękacze, a niektóre z nich rozmnażano w niewoli z dużym powodzeniem.
Wiele gatunków często tworzy małe kolonie z indywidualnymi terytoriami, podczas gdy niektóre żyją samotnie. Zwykle pozostają blisko swoich nor, opuszczając je na krótko, aby schwytać pokarm lub bronić swojego terytorium. Często przy wejściu widoczna jest tylko głowa.
Wszystkie szczękacze są hermafrodytami protogynicznymi, zmieniającymi w ciągu życia płeć z żeńskiej na męską. Żywią się nieustannie planktonem.