Pungitius pungitius
Ryba ta zamieszkuje wody słodkie, słonawe i morskie, czasami występując w otwartej toni morskiej. Odbywa tarło dwa razy w roku. Samiec buduje na dnie gniazdo z komorą, w której samica składa jaja, natychmiast przez niego zapładniane. Ciernikowate na ogół padają ofiarą większych ryb i ptaków pomimo swoich kolców i zajmują stosunkowo niską pozycję w łańcuchu pokarmowym.
Przed płetwą grzbietową znajduje się od ośmiu do jedenastu składanych kolców, zwykle dziewięć lub dziesięć, a każda płetwa brzuszna ma mocny kolec. Górna część ciała jest szarozielona do brązowej, z jaśniejszymi, srebrzystymi bokami, na których często występują nieregularne ciemne plamy lub poprzeczne pręgi. Osobniki z bałtyckich łąk trawy morskiej lub wód bogatych w żelazo mogą mieć silny mosiężny połysk.
Podczas tarła tułów, tęczówka i promienie płetw samca stają się w różnym stopniu matowoczarne, kontrastując z jaskrawobiałymi kolcami płetw piersiowych. Jego brodawka płciowa również staje się biała bezpośrednio przed tarłem. Obserwowano także inne barwy godowe, w tym zielonkawe odcienie na brzuchu i czerwonawe na głowie.
Występowanie: Alaska Wschodni Pacyfik, Arktyka (Ocean Arktyczny), Australia, Wyspy Brytyjskie, Chiny, Wody europejskie, Grenlandia (Kalaallit Nunaat), Japonia, Kanada, wschodni Pacyfik, Korea, Morze Północne, Morze Ochockie, Rosja, Skandynawia, USA